Ekonomik Gündem 22 Nisan 2025

Küresel Risk İştahı Zayıflıyor, Piyasalar Trump ve Powell Geriliminden Etkileniyor

Küresel piyasalarda dalgalı seyir sürdürülürken, ABD Başkanı Donald Trump’ın gümrük vergilerine yönelik açıklamaları ve Fed Başkanı Jerome Powell’a dair sert eleştirileri, yatırımcı güvenini zayıflatmaya devam etmektedir. Bu gelişmelerin etkisiyle, dün Avrupa borsalarının büyük bölümünün kapalı olduğu bir ortamda, S&P 500 endeksi günü %2,4 oranında düşüşle tamamlarken, küresel risk barometresi olarak görülen bu endeksin zayıf seyri dikkat çekmiştir.

Trump tarafından yapılan “Powell faizleri düşürmezse ABD ekonomisi yavaşlayabilir” şeklindeki açıklamalar, piyasalarda merkez bankası bağımsızlığına dair soru işaretlerini artırmıştır. Bu durum, ABD dolarında satış baskısını artırmış, uzun vadeli tahvillerde değer kaybı yaşanmasına ve altın fiyatlarının yeni rekor seviyelere yükselmesine yol açmıştır.

📌 Yatırımcılar için not: Bu ortamda piyasalardaki gelişmeleri yakından takip etmeyi unutmayın. Yazının devamında teknik analiz seviyelerini ve günün önemli başlıklarını bulabilirsiniz.

BIST-100 Endeksinde Tepki Zayıf, Yurt İçi Piyasalarda Bekle-Gör Modu

Yurtiçinde haftanın ilk işlem günü BIST-100 endeksinde yatay bir açılış gerçekleşmiş, gün içinde 9.477 seviyesine kadar bir yükseliş denemesi yapılmış ancak kapanışa doğru kazançlar geri verilmiştir. Endeks, günü %0,05 sınırlı bir artışla 9.321,64 puandan tamamlamıştır.

Bankacılık Endeksi %1,16 yükselirken, Sınai Endeks %0,03 artış göstermiştir. Özellikle YKBNK, TOASO ve KCHOL hisselerinde görülen yükseliş, endekse pozitif katkı sağlamıştır. Ancak küresel risk iştahındaki bozulma, BIST üzerinde baskı yaratmaya devam etmektedir.

👉 Hatırlatmakta fayda var: Bu seviyelerde yatırımcıların temkinli kalması ve teknik seviyelere dikkat etmesi önerilmektedir.

Dolar/TL ve Gelişmekte Olan Ülke Paraları: DXY Düşüşte, TL Geride Kalıyor

Dolar/TL kuru, 38,20 seviyesinin üzerinde tutunmayı sürdürmektedir. Dolar Endeksi’nin (DXY) son üç yılın en düşük seviyelerine gerilemesi, bazı gelişmekte olan ülke para birimlerinde toparlanmayı desteklese de, Türk Lirası’nın göreceli zayıf performansı dikkat çekmektedir.

TCMB’nin faiz artırımı sonrası yaşanan kısa vadeli rahatlamanın kalıcı olamadığı görülmektedir. Kurda olası bir yukarı yönlü hareketin devam etmesi durumunda 38,30 seviyesinin aşılıp 38,40’a doğru bir yükseliş ihtimali masada kalmaktadır.

📌 Gelecek öngörüsü: TCMB’nin bir sonraki Para Politikası Kurulu toplantısında vereceği mesajlar, kurun seyrinde belirleyici olacaktır.

EUR/USD: Doların Statüsünde Soru İşaretleri, Parite Güçlü Seyrini Koruyor

EUR/USD paritesi, 1,16 direncine kadar yükselerek Kasım 2021’den bu yana en yüksek seviyelerini test etmiştir. ECB’nin faiz indirim kararı sonrasında Euro’da gözlenen toparlanma, ABD’de tarifeler konusundaki belirsizliklerle birleşince pariteyi yukarı taşımıştır.

Doların rezerv para birimi olma statüsüne dair oluşan endişeler, paritede yukarı yönlü potansiyelin devam edebileceğini göstermektedir.

Sterlin/Dolar: Yükseliş Eğilimi Korunuyor

Sterlin/Dolar paritesi, doların zayıflamasıyla birlikte güçlü seyrini devam ettirmektedir. Dün günü %1,22 artışla tamamlayan paritede, yükselişin ilk direnç noktası 1,367 olarak izlenmektedir.

USD/JPY: Aşağı Yönlü Trend Etkili

Dolar/Japon Yeni paritesinde zayıf seyrin devam ettiği, kısa vadeli alçalan trendin korunduğu görülmektedir. Parite güncel olarak 140,5 seviyesinde işlem görmektedir.

Altın: Güvenli Liman Talebiyle Rekor Üzerinde Seyrediyor

Altında yükselen trend korunmakta, 3500 dolar seviyesine doğru yükselişin devam ettiği izlenmektedir. Altına olan ilginin güçlü kalmasıyla birlikte düzeltmelerin sınırlı kaldığı, yeni rekor denemeleri için alanın açık olduğu gözlemlenmektedir.

💎 Yatırımcılar için not: Jeopolitik risklerin ve merkez bankası hamlelerinin altın fiyatları üzerinde belirleyici olmaya devam edeceği öngörülmektedir.

Ham Petrol: Yükselen Trendde Kalıcılık Arayışı

Ham petrol fiyatları 20 günlük hareketli ortalamanın üzerinde hareket etmeyi sürdürmekte, yükseliş trendinde kalıcılık sinyalleri vermektedir. İşlemler dün 63,73 seviyesinden tamamlanmıştır.

S&P 500 Endeksi: Trump-Powell Gerginliği Satış Baskısı Yaratıyor

ABD borsalarında Trump’ın Powell’a yönelik eleştirileriyle birlikte satış baskısının güçlendiği, S&P 500 endeksinin %2,36 oranında düşüşle kapandığı görülmüştür.

📌 Gelecek öngörüsü: Fed üyelerinin bugün yapacakları konuşmalar ve Trump’tan gelecek yeni açıklamalar, ABD piyasalarında yön belirleyici olacaktır.

Genel Değerlendirme

Bugün küresel piyasalarda Trump-Powell geriliminin risk iştahı üzerinde baskı oluşturduğu, doların zayıfladığı ve buna bağlı olarak altın, Euro ve Sterlin’in güçlendiği bir ortam izlenmektedir. BIST-100 endeksinde ise yatay ve dalgalı seyir korunurken, yatırımcıların teknik seviyelere odaklanarak temkinli kalması önem taşımaktadır.

📊 Önümüzdeki günlerde IMF’nin büyüme tahminleri ve merkez bankası yetkililerinin açıklamaları, piyasaların yönü üzerinde etkili olmayı sürdürecektir. Özellikle ABD tarafında Trump’ın söylemleri ile Fed üyelerinin mesajları arasında bir denge kurulup kurulamayacağı, risk iştahının seyrini belirleyecektir.

Ekonomik Gündem 4 Nisan 2025

Küresel piyasalarda Donald Trump’ın açıkladığı yeni tarifelerin yarattığı dalga etkisi derinleşerek sürdürülmüştür. Başta ABD, Avrupa ve Asya piyasaları olmak üzere tüm dünyada risk iştahı belirgin biçimde azalmıştır. ABD borsaları son yılların en sert kayıplarını yaşamış, bu durum tahvil piyasasına ve döviz kurlarına da yansımıştır. Trump’ın “ekonomik bağımsızlık bildirgesi” olarak nitelendirdiği gümrük vergisi artışları, küresel ticaretin istikrarına dair belirsizlikleri artırmıştır. Söz konusu gelişmeler, sadece piyasa fiyatlamaları açısından değil, aynı zamanda merkez bankalarının para politikalarına yönelik beklentiler üzerinde de ciddi değişimlere neden olmuştur.
Trump’ın Tarifeleri: Ticaret Savaşında Yeni Perde
ABD Başkanı Trump tarafından açıklanan ve 5 Nisan itibarıyla yürürlüğe girecek olan yeni tarifelerin, temel vergi oranını %10 olarak belirlediği, ancak bu oranın bazı ülkeler için %50’ye kadar çıkabildiği aktarılmıştır. Özellikle Çin’e yönelik ek tarifelerin %54’e ulaştığı, AB ve Türkiye’ye de %20 ve %10 oranında vergiler uygulandığı duyurulmuştur. Trump bu adımı, ABD’nin ekonomik bağımsızlığını korumak amacıyla attığını belirtmiştir. Ancak bu açıklamalar, uluslararası kamuoyunda misilleme korkularını tetiklemiştir.
Bu çerçevede, Avrupa otomotiv sektörü başta olmak üzere dış ticarete duyarlılığı yüksek olan birçok sektörde sert geri çekilmeler gözlenmiştir. Avrupa’da yatırım projelerinin askıya alınması yönündeki çağrılar, yatırım ortamında tedirginlik yaratmıştır.
Küresel Borsalarda Tarihi Düşüşler
Wall Street’teki satış dalgası, Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq endekslerini sert biçimde etkilemiştir. Dow Jones günü %-3,98, S&P 500 %-4,84, Nasdaq ise %-5,97 düşüşle tamamlamıştır. Bu düşüşlerin ardından toplamda yaklaşık 2,5 trilyon dolarlık piyasa değeri buharlaşmıştır. Teknoloji devleri olan Apple, Meta, Nvidia ve Amazon, çift haneli değer kayıplarıyla öne çıkmıştır. Bu durum, Bloomberg Milyarderler Endeksi’nde günlük bazda 208 milyar dolarlık servet kaybı ile sonuçlanmış ve pandemiden bu yana en sert kayıplardan biri olarak kaydedilmiştir.
Asya ve Avrupa borsalarında da benzer eğilimler sürerken, endekslerin büyük kısmı %1 ila %3 arasında gerilemiştir. Riskli varlıklardan kaçışın hızlandığı bir süreç yaşanmıştır.
Fed ve Para Politikası: Belirsizliğin Yeni Adı
Trump’ın tarifeleri, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) para politikası stratejisini daha karmaşık hale getirmiştir. Enflasyonist baskıların artabileceği ancak ekonomik büyümenin baskılanabileceği beklentisi, Fed’in karar alma mekanizmalarını zorlaştırmıştır. Fed’in Haziran ayında faiz indirimi yapma olasılığı %83 olarak fiyatlanırken, yıl sonuna kadar üç faiz indirimi beklentisi güç kazanmıştır.
Piyasaların gözü bugün TSİ 18:25’te Fed Başkanı Jerome Powell’ın yapacağı konuşmaya çevrilmiştir. Özellikle tarım dışı istihdam verisinin beklentilerin altında kalması durumunda, Fed’in daha güvercin tutum benimsemesi olası görülmektedir.
Tahvil Faizleri ve Dolar Zayıfladı
ABD 10 yıllık tahvil faizi, 40 baz puanlık düşüşle %3,98 seviyesine kadar gerilemiştir. Bu gelişme, yatırımcıların riskten kaçarak güvenli limanlara yöneldiğini ortaya koymuştur. Dolar Endeksi (DXY) gerilemiş, buna paralel olarak EUR/USD paritesi %1,8 yükselmiş ve 1,1052 seviyesine ulaşmıştır. Teknik olarak, 1,1150 seviyesi direnç, 1,10 seviyesi ise destek olarak izlenmektedir.
Altın ve Petrol: Volatilite Artıyor
Altın fiyatları, ABD kaynaklı satış baskısına rağmen küresel resesyon endişelerinin etkisiyle destek bulmaya çalışmıştır. XAU/USD %0,6 düşüşle 3.115 seviyesinden kapanmıştır. Teknik analizde 3.120 seviyesi direnç, 3.054 seviyesi ise destek olarak izlenmektedir.
Brent petrol, resesyon endişeleri ve arz artışı nedeniyle %6,4 düşerek 70,1 dolara gerilemiştir. OPEC+ ülkelerinin üretimi artırma kararı, fiyatların üzerinde baskı yaratmıştır. Teknik olarak 67,90 – 67,04 destekleri ve 70,60 – 71,70 dirençleri öne çıkmaktadır.
Türkiye Cephesi: Enflasyonda Yavaşlama, Kurda Sınırlı Dalgalanma
Mart ayı TÜFE verisi, aylık %2,46 artış ile beklentinin altında kalmış; yıllık bazda ise %38,10 seviyesine gerileyerek Aralık 2021’den bu yana en düşük seviye kaydedilmiştir. Yİ-ÜFE ise yıllık %23,50 artışla Kasım 2020’den bu yana en düşük seviyeyi görmüştür. Enflasyonda gözlenen bu yavaşlama, iç piyasada olumlu bir hava yaratmış olsa da kurdaki yukarı yönlü hareketlerin enflasyonist baskı oluşturabileceği değerlendirilmiştir.
Dolar/TL kuru 37,88 – 38,0 bandında işlem görmeye devam etmektedir. Yukarı yönlü hareketlerde 41,53 seviyesi hedef olarak öne çıkarken, geri çekilmelerde 37,17 – 36,84 aralığı destek konumundadır.
Borsa İstanbul ve VIOP: Temkinli Seyir
BIST-100 endeksi, günü %0,41 düşüşle 9.484 puandan tamamlamıştır. Teknik olarak 9.750 – 9.865 direnç seviyeleri ve 9.420 – 9.200 destek seviyeleri takip edilmektedir.
VIOP30 Yakın Vade Kontratı, günü %1,03 düşüşle 10.614 puanda kapatmıştır. Yukarı yönlü hareketlerde 10.910 – 11.240 – 11.625 seviyeleri direnç; aşağı yönlü hareketlerde ise 10.425 – 9.975 seviyeleri destek olarak izlenmektedir.
Şirket ve Sektör Gelişmeleri

Gelecek Öngörüleri

Önümüzdeki günlerde, ABD’den açıklanacak enflasyon verileri kritik öneme sahip olacaktır. Özellikle enerji fiyatlarının düşüşü, manşet enflasyonda gerileme beklentilerini güçlendirmektedir. Ancak, tarifelerin etkisiyle artan ithalat maliyetlerinin fiyatlara yansıması ve çekirdek enflasyon üzerindeki baskı sürdürülebilirliği riske atabilir.

Fed’in para politikasına yönelik stratejik kararı, yalnızca ABD ekonomisini değil, küresel sermaye akımlarını ve gelişen ülke para birimlerini de etkileyecektir. Türkiye açısından küresel likiditeye erişim, hem döviz kuru hem de iç talep üzerinde belirleyici olacaktır.

Genel Değerlendirme

Trump’ın yeni tarifeleriyle birlikte, küresel piyasalarda sert satışlar, resesyon kaygıları ve artan belirsizlikler öne çıkmıştır. ABD başta olmak üzere tüm dünyada yatırımcıların riskten kaçış davranışları belirginleşmiş, tahvil ve altın gibi güvenli limanlara yönelim artmıştır. Fed’in faiz indirimi olasılığı fiyatlanmakta, ancak enflasyon belirsizlikleri stratejik belirsizliği artırmaktadır.
Türkiye’de açıklanan enflasyon verileri beklentilerden olumlu gelse de, döviz kuru ve küresel fiyatlama baskıları dikkatle izlenmektedir. İç piyasalarda temkinli görünüm sürerken, Borsa İstanbul’daki teknik seviyeler yatırımcılar tarafından dikkatle takip edilmektedir.