Ekonomik Gündem 4 Mart 2025

Şubat ayına ait imalat PMI verileri, başta İngiltere ve Euro Bölgesi olmak üzere küresel ekonomide imalat sektörünün toparlanma sinyalleri vermesine rağmen daralma bölgesinde kalmaya devam ettiğini göstermektedir. İngiltere’nin Şubat ayı (Final) S&P İmalat PMI verisi 46,4’ten 46,9’a yükselerek bir miktar iyileşme gösterse de, beş aydır daralma bölgesinde kalmaya devam etmektedir. İmalat sektöründe zayıf talep ve artan maliyet baskıları, üretimde, yeni siparişlerde ve istihdamda düşüşlere neden olmaktadır.

Euro Bölgesi’nde ise Şubat ayı (Final) HCOB İmalat PMI verisi 46,6’dan 47,6’ya yükselmiş, ancak hâlâ 50 eşik değerinin altında seyretmektedir. Hamburg Ticaret Bankası (HCOB) Başekonomisti Cyrus de la Rubia, imalat sektöründe toparlanma belirtileri olduğunu ve durgunluk sonrası büyüme beklentisinin arttığını ifade etmiştir. Almanya’da siyasi istikrarın sağlanması, Fransa’da yönetim belirsizliğinin giderilmesi ve ABD ile tarife konusunda anlaşmaya varılması halinde büyümenin hızlanabileceği değerlendirilmiştir.

Euro Bölgesi’nde yıllık enflasyon oranı Ocak ayında %2,5 iken Şubat ayında %2,4’e gerilemiştir. Aylık bazda ise %0,5 artış kaydedilmiştir. En yüksek fiyat artışı %3,7 ile hizmet sektöründe yaşanırken, gıda, alkol ve tütün ürünleri %2,7, enerji dışı sanayi ürünleri %0,6 ve enerji ürünleri %0,2 oranında artmıştır. Enflasyonun gerileme eğiliminde olmasına rağmen, hizmet sektöründeki fiyat artışları enflasyonun katılığını koruduğunu göstermektedir.

ABD tarafında Şubat nihai verilerine göre S&P İmalat PMI, 51,6’dan 52,7’ye yükselerek büyüme bölgesinde açıklandı. Beklentiler 51,6 seviyesindeyken, bu verinin beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi ABD ekonomisinin imalat sektöründeki toparlanmanın sürdüğüne işaret etmektedir.

Türkiye Şubat S&P İmalat PMI verisi ise 48,3 olarak açıklanmıştır. Önceki aya kıyasla hafif bir yükseliş göstermesine rağmen hâlâ daralma bölgesinde kalmaktadır. Türkiye’deki imalat sektöründe de zayıf talep ve maliyet baskıları nedeniyle üretim ve siparişlerde gerileme yaşandığı gözlemlenmektedir.

Türkiye Şubat Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yıllık bazda %42,12’den %39,05’e gerileyerek beklentilerin altında gerçekleşmiştir. Aylık bazda ise enflasyon %5,03’ten %2,27’ye gerilemiştir. Üretici enflasyonu da aylık bazda %3,06’dan %2,12’ye, yıllık bazda ise %27,20’den %25,21’e düşmüştür. Çekirdek enflasyon, yıllık bazda %42,65’ten %40,21’e gerileyerek beklentilerin altında kalmıştır.

Aylık bazda en fazla gerileyen sektör %5,06 ile giyim ve ayakkabı olurken, en fazla artış %9,92 ile eğitim sektöründe yaşanmıştır. Yıllık bazda ise en az artan ana grup %20,84 ile ulaştırma olurken, en çok artan sektör %94,90 ile eğitim olmuştur. Hizmet enflasyonu Ocak ayında görülen %10,26 seviyesinden %3,61’e gerileyerek ivme kaybetmiştir. Gıda enflasyonu işlenmemiş ve işlenmiş gıda grubunun etkisiyle gerilerken, yıllık gıda fiyat artışı %35,1 seviyesine düşmüştür. Bununla birlikte, gıda fiyatlarının Enflasyon Raporu’ndaki varsayımlar üzerinde seyretmeye devam ettiği belirtilmektedir. Kira enflasyonu ise %5,2 seviyesine gerileyerek önceki aya kıyasla düşüş göstermiştir.

Genel Değerlendirme

Şubat ayı verileri, hem küresel hem de yerel ölçekte ekonomik toparlanma işaretleri vermekle birlikte, imalat sektöründe süregelen zorlukların devam ettiğini göstermektedir. İngiltere ve Euro Bölgesi’nde imalat PMI verileri daralma bölgesinde kalmaya devam ederken, ABD ekonomisi büyüme bölgesinde ilerlemektedir. Euro Bölgesi’nde enflasyon düşüş eğiliminde olsa da, hizmet sektöründeki fiyat artışları enflasyonist baskının tam olarak ortadan kalkmadığını göstermektedir.

Türkiye’de enflasyon oranları beklentilerin altında kalarak bir miktar olumlu bir görünüm sunarken, hizmet ve eğitim sektörlerindeki fiyat artışları dikkat çekmektedir. Gıda fiyatları yıllık bazda düşüş eğiliminde olsa da, hâlâ yüksek seviyelerde kalmaya devam etmektedir. Türkiye’de imalat PMI 50 seviyesinin altında kaldığı için sektörde büyüme ivmesinin düşük olduğu görülmektedir.

Gelecek aylarda küresel ve yerel ekonomik görünüm açısından, ABD ekonomisindeki büyüme ivmesinin devam edip etmeyeceği, Avrupa’da ekonomik toparlanmanın hız kazanıp kazanmayacağı ve Türkiye’de enflasyon düşüş trendinin sürdürülebilir olup olmayacağı takip edilecek kritik gelişmeler olacaktır. Özellikle Türkiye’de enflasyonist baskının hafifletilmesi ve üretici maliyetlerinin kontrol altına alınması, ekonomik büyüme açısından belirleyici olacaktır.